الشيخ ناصر مكارم الشيرازي

307

الأمثل في تفسير كتاب الله المنزل ( تفسير نمونه ) ( فارسي )

و مجرمان و چگونگى نامه اعمال آنها سخن مىگويد ، نخست مىفرمايد : « اما كسى كه نامه عملش را به پشت سرش داده‌اند » ( * ( وَأَمَّا مَنْ أُوتِيَ كِتابَه وَراءَ ظَهْرِه ) * ) . « به زودى فرياد مىزند اى واى بر من كه هلاك شدم » ! ( * ( فَسَوْفَ يَدْعُوا ثُبُوراً ) * ) . « و در شعله‌هاى سوزان آتش دوزخ مىسوزد » ( * ( وَيَصْلى سَعِيراً ) * ) . در اينكه چگونه نامه اعمالشان را به پشت سرشان مىدهند ، و چگونه اين آيه با آياتى كه مىگويد نامه اعمالشان را به دست چپشان مىدهند ، جمع مىشود ؟ مفسران تفسيرهاى گوناگونى ذكر كرده‌اند : بعضى گفته‌اند : دست راست آنها را به گردنشان زنجير مىكنند ، و نامه اعمالشان را به دست چپ و از پشت سر مىدهند كه نشانه ذلت و سرافكندگى و شرمسارى است . بعضى ديگر گفته‌اند : هر دو دست آنها را مانند اسيران از پشت سر مىبندند و نامه اعمالشان را به دست چپشان مىدهند . بعضى ديگر گفته‌اند : با توجه به آيه 47 سوره نساء كه مىگويد مِنْ قَبْلِ أَنْ نَطْمِسَ وُجُوهاً فَنَرُدَّها عَلى أَدْبارِها : « پيش از آنكه صورتهايى را محو كنيم و به پشت سر بازگردانيم » اين گروه مجرمان صورتهايشان به عقب برگشته ، و بايد نامه اعمالشان را شخصا بخوانند ، لذا آن را به دست چپ آنها در پشت سر مىدهند . ولى مناسبتر اين است كه گفته شود اصحاب اليمين با سرافرازى و افتخار و مباهات نامه اعمالشان را به دست راست گرفته و صدا مىزنند : هاؤُمُ اقْرَؤُا